İsrail-ABD saldırganlığına karşı Yunanlı bir dostumuzun yazıp dergimize gönderdiği mektubu sizlerle paylaşıyoruz.
– Komün Yayın Kurulu
Öldürmenin onurlu bir yolu yoktur, yok etmenin de nazik bir yolu yoktur. Savaşta iyi olan hiçbir şey yoktur. Sonu dışında. (Abraham Lincoln)
Masamda oturmuş, uzun süre laptopumun ekranında İran’ın Minab kentinde Amerikalılar tarafından bombalanmış ilkokulun görüntüsüne bakıyordum; vahşetin büyüklüğü karşısında sarsılmış halde. Orada öldürülen 165 kız çocuğu haberi, diye düşündüm, uzak bir çatışmanın bir başka sayısı değildir. Bir haber bültenindeki bir satır ya da sosyal medyada bir fotoğraf ve yorum değildir. Bunlar, hikâye olmaya fırsat bulamadan duran 165 hayattır. Arkalarında, sanki çocuklarının saçlarıymış gibi rüzgârı avuçlamaya çalışan ve feryat eden anneler, zamanı geri döndürmesini bekler gibi boş bakışlarla ufka bakan babalar bırakarak…
1, 2, 3, …165. Bu sayılardan her biri bir çocuktu. Küçük ya da büyük hayalleri olan bir kız çocuğu. Belki sıranın üzerinde açık kalmış bir defteri, saçlarında bir kurdele, tamamlamaya fırsat bulamadığı bir cümlesi vardı. Kimi ertesi günkü dersi düşünüyordu, kimi arkadaşlarıyla yapacağı bir gezintiyi, kimi ise yalnızca büyüdüğünde hayatın nasıl olacağını. Ve yine de bütün bunlar bir anda kesildi. Bir füze yüzleri görmez. Çocuk kahkahalarını askerî emirlerden ayırt etmez. Düşer ve arkasında sessizlik bırakır. Bu, çocuklarının ayak seslerini bir daha duymayacak ailelerin ağır sessizliğidir. Sonsuza dek yarım kalacak odaların sessizliği: yapılmış bir yatak, asla bitmeyecek bir kitap, kimsenin bir daha eline almayacağı bir oyuncak.
Sık sık sayılarla konuşan bir dünyada — kayıplar, saldırılar, “yan hasarlar” — unutmamamız gereken bir şey var: her sayının arkasında bir yüz vardır. Ve her yüzün arkasında yaşamayı hak eden bir hayat vardır.
Minab’ın 165 kız çocuğu bir istatistik değildir. Onlar, savaşın geleceği ne kadar kolay kül ettiğini hatırlamamız için 165 nedendir. Dünyayı aydınlatmaya fırsat bulamadan sönmüş 165 küçük alevdir.
Belki de geriye kalan en zor soru basittir: Bir çocuk hayatının bedeline hiçbir savaşın değmediğini öğrenmemiz için daha kaç çocuk kaybolmalı?
Ama onların hatırası yalnızca yas olmamalıdır. Neden özellikle bu yerde, Yunanistan’da, siyaset alanında derin kökleri olan bölücü bir geleneğin bulunduğunu düşünmemiz gerekiyor: Bugün ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü bu yasa dışı savaşa karşı çıkan birinin, bu yüzden İran rejiminin yanında yer aldığı anlamına gelmez. Bu yalnızca insan kalmaya çalıştığı anlamına gelir.
Areti Kalesaki
Mart 2026